Có nên đến phòng cấp cứu? Tiêu chí đánh giá theo tình huống và danh sách kiểm tra cần thiết trước khi đi

Khi gặp phải tình trạng sốt cao đột ngột, đau bụng không thể chịu đựng được hoặc tai nạn bất ngờ, ai cũng sẽ cảm thấy hoảng loạn. Nơi đầu tiên xuất hiện trong tâm trí là phòng cấp cứu, nhưng khi thực sự muốn đi, bạn lại phân vân: 'Liệu triệu chứng này có đáng để đi cấp cứu không?'. Vì phòng cấp cứu là nơi ưu tiên chăm sóc những bệnh nhân nguy kịch, nên việc đánh giá đúng tình trạng dựa trên triệu chứng là vô cùng quan trọng.

Trong bài viết này, chúng tôi sẽ tổng hợp các tiêu chí để phân biệt tình huống cần đến phòng cấp cứu và trường hợp không cần thiết, cùng với những yếu tố cần chuẩn bị trước khi đi. Điều này giúp giảm thiểu thời gian chờ đợi không cần thiết và giúp bạn nhận được sự chăm sóc y tế phù hợp.

Làm thế nào để phân biệt tình huống khẩn cấp và không khẩn cấp?

Phòng cấp cứu đúng như tên gọi, là không gian dành cho bệnh nhân 'khẩn cấp'. Về mặt y tế, tình huống khẩn cấp có nghĩa là trạng thái mà nếu không được xử lý ngay lập tức sẽ gây nguy hiểm đến tính mạng hoặc dự đoán có tổn thương nghiêm trọng cho các bộ phận cơ thể. Ví dụ như ngừng tim, khó thở, xuất huyết ồ ạt, các triệu chứng nghi ngờ đột quỵ, v.v. Ngược lại, các bệnh mãn tính trở nặng nhẹ hoặc đau nhẹ kéo dài từ vài ngày trước thì việc đi khám ngoại trú sẽ hiệu quả hơn cho cả bệnh nhân và đội ngũ y tế.

Thông thường, các triệu chứng sau đây là những dấu hiệu tiêu biểu cần cân nhắc đến phòng cấp cứu:

• Đau ngực đột ngột hoặc cảm giác bị đè nén: Có thể là dấu hiệu báo trước của các bệnh tim mạch như nhồi máu cơ tim.
• Khó thở: Khi khó thở hoặc tiếng khò khè nghiêm trọng, có thể là vấn đề cấp bách về chức năng phổi hoặc tim.
• Lú lẫn, mất ý thức: Rối loạn ngôn ngữ, liệt một bên cơ thể, giảm ý thức đột ngột là dấu hiệu mạnh mẽ của đột quỵ.
• Chảy máu không cầm được: Vết thương sâu không ngừng chảy máu dù đã ép cầm máu liên tục hơn 10 phút cần phải khâu.
• Mất thị lực đột ngột hoặc đau đầu dữ dội: Có khả năng cao là xuất huyết não hoặc tình trạng cấp cứu về mắt.
• Đau bụng dữ dội: Cần nghi ngờ các bệnh bụng cấp tính cần phẫu thuật như viêm ruột thừa, tắc ruột, viêm phúc mạc.

Ngoài ra, đối với trẻ sơ sinh dưới 3 tháng tuổi bị sốt trên 38 độ, hoặc người cao tuổi có biểu hiện suy giảm chức năng nhận thức khác thường, đây là những chỉ số cấp cứu cần đặc biệt lưu ý theo từng độ tuổi.

Tiêu chí đánh giá theo triệu chứng: Danh sách kiểm tra trước khi đến phòng cấp cứu

Chỉ dựa vào cảm giác 'đau' thì khó có thể đánh giá mức độ khẩn cấp. Lúc này, bạn cần kiểm tra 'tính liên tục' và 'cường độ' của triệu chứng. Dưới đây là hướng dẫn so sánh theo tình huống.

Như bảng trên, phương pháp xử lý sẽ thay đổi tùy thuộc vào tính chất triệu chứng là cấp tính hay mãn tính. Đặc biệt đối với người cao tuổi hoặc người có bệnh nền, ngay cả những thay đổi nhỏ khác thường cũng có thể là tình trạng khẩn cấp, vì vậy cần quan sát kỹ lưỡng hơn.

Mẹo đánh giá trong tình huống thực tế: Danh sách kiểm tra

Khi triệu chứng mơ hồ, cách tốt nhất là 'so sánh với bản thân trước đây'. Hãy tự hỏi liệu đây có phải là mức độ đau chưa từng trải qua, hay là tình trạng bệnh cũ trở nặng đột ngột. Nếu triệu chứng kéo dài hơn 1 giờ hoặc có xu hướng ngày càng nặng hơn, việc đến cơ sở y tế ngay lập tức là an toàn nhất. Danh sách kiểm tra như sau: 1. Cường độ đau có từ 7/10 điểm trở lên không? 2. Có kèm theo khó chịu ở ngực khi thở không? 3. Nôn mửa hoặc chóng mặt không ngừng không? 4. Có cảm thấy tê liệt hoặc mất cảm giác không? Nếu có bất kỳ dấu hiệu nào trong số này, cần đưa ra quyết định nhanh chóng.

Chuẩn bị trước khi đến: Mẹo tiết kiệm thời gian

Nếu đã quyết định đến phòng cấp cứu, đừng hoảng loạn và hãy chuẩn bị những điều sau để tăng tốc độ khám bệnh. Trước hết, nếu bệnh nhân đang dùng thuốc, hãy mang theo đơn thuốc hoặc túi thuốc. Đây là manh mối quyết định để đội ngũ y tế nắm bắt tương tác thuốc hoặc bệnh nền. Ngoài ra, một bản ghi nhớ tóm tắt bệnh sử gần đây cũng rất hữu ích. Nếu thông tin về phản ứng dị ứng, tiền sử phẫu thuật, thông tin về thực phẩm chức năng đang dùng được ghi chép chi tiết, hiệu quả khám bệnh sẽ tăng lên đáng kể.

Phòng cấp cứu không khám theo thứ tự đến trước mà theo 'thứ tự mức độ nghiêm trọng'. Do đó, khi làm thủ tục sau khi đến, điều quan trọng là phải mô tả chính xác tình trạng của bệnh nhân. Hãy truyền đạt cụ thể cơn đau bắt đầu khi nào, tính chất ra sao, triệu chứng đi kèm là gì. Thay vì chỉ chờ đợi, việc thông báo cho y tá về sự thay đổi tình trạng của bệnh nhân cũng là một cách. Nếu bệnh nhân tỉnh táo, hãy để họ tự mô tả triệu chứng là chính xác nhất, nếu bệnh nhân không tỉnh táo, người đi cùng phải truyền đạt tình huống chính xác.

Lưu ý: Những điều cần biết khi đến phòng cấp cứu

Đến phòng cấp cứu không có nghĩa là bạn sẽ được gặp bác sĩ ngay lập tức. Bạn sẽ trải qua quá trình phân loại mức độ nghiêm trọng gọi là 'Triage', lúc này nếu có bệnh nhân nguy kịch hơn bạn, thời gian chờ đợi có thể kéo dài. Cần hiểu rằng đây không phải là vấn đề của hệ thống mà là quy trình thiết yếu để cứu mạng sống. Ngoài ra, vì phòng cấp cứu là nơi tập trung các bệnh nhân có nguy cơ lây nhiễm, nên khuyến khích chỉ nên có số lượng người đi cùng tối thiểu.

Sự nguy hiểm của việc tự lái xe

Một trong những hành động tuyệt đối không nên làm là tự lái xe. Nếu triệu chứng đột ngột trở nặng và mất ý thức, có thể dẫn đến tai nạn nghiêm trọng. Nếu bạn đang trong tình huống phải tự lái xe, tốt hơn hết hãy sử dụng xe cứu thương 119, điều này an toàn và nhanh chóng hơn nhiều. Nhân viên cứu thương sẽ theo dõi tình trạng bệnh nhân trong quá trình vận chuyển và truyền đạt thông tin trước cho phòng cấp cứu để chuẩn bị điều trị. Việc xử lý trong xe cứu thương đóng vai trò rất quan trọng trong việc đảm bảo 'giờ vàng' sau khi đến bệnh viện.

Tiêu chí chọn phòng cấp cứu

Không phải bệnh viện nào cũng có thể điều trị hoàn hảo mọi loại bệnh. Nếu nghi ngờ mắc bệnh tim mạch hoặc bệnh não, tốt nhất nên tìm đến 'Trung tâm y tế cấp cứu khu vực' nơi có bác sĩ chuyên khoa túc trực. Nếu cần xử lý hoặc kiểm tra đơn giản, việc đến cơ sở y tế cấp cứu gần nhất sẽ hiệu quả về mặt thời gian và chi phí. Trước khi đến, bạn có thể sử dụng 'Cổng thông tin y tế cấp cứu (E-Gen)' để kiểm tra thông tin giường bệnh thời gian thực và các phòng cấp cứu đang hoạt động. Cổng thông tin y tế cấp cứu cũng có thể truy cập trên di động, rất thuận tiện để kiểm tra khi đang di chuyển.

Sử dụng phòng cấp cứu, thái độ đánh giá khôn ngoan

Phòng cấp cứu là lá chắn cuối cùng. Tuy nhiên, không phải trong mọi tình huống phòng cấp cứu đều là câu trả lời đúng. Nếu bạn bị ốm vào ban đêm hoặc ngày lễ, việc tìm kiếm 'Bệnh viện nhi Dalbit' hoặc 'Cơ sở điều trị ban đêm' trong khu vực trước cũng là một cách hay. Giảm thiểu việc đến phòng cấp cứu không cần thiết cũng là việc trả lại thời gian quý báu cho những bệnh nhân thực sự cần đến phòng cấp cứu.

Đánh giá về sức khỏe đôi khi có thể rất chủ quan. Nếu triệu chứng mơ hồ, hãy gọi 119 để yêu cầu tư vấn. Nhân viên tư vấn chuyên nghiệp sẽ lắng nghe triệu chứng và hướng dẫn bạn xem có cần đến phòng cấp cứu hay không, nên đến bệnh viện nào. Dịch vụ tư vấn cấp cứu 119 hoạt động 24/7 quanh năm và cũng có thể hướng dẫn cách sơ cứu.

Cách thực hiện hàng ngày: Thái độ chuẩn bị cho tình huống khẩn cấp

Tình huống khẩn cấp xảy ra không báo trước. Hãy chuẩn bị những điều sau: Thứ nhất, lập danh sách liên lạc khẩn cấp ghi rõ nhóm máu, bệnh nền, thuốc đang dùng của các thành viên trong gia đình và lưu vào ví hoặc điện thoại thông minh. Thứ hai, lưu số điện thoại của bệnh viện thường xuyên đến và cơ sở y tế cấp cứu gần nhất vào điện thoại. Thứ ba, việc nắm vững kiến thức sơ cứu dù đơn giản cũng có thể giúp bạn đối phó mà không hoảng loạn trong tình huống khẩn cấp. Đặc biệt, cách sử dụng hồi sức tim phổi (CPR) và máy khử rung tim tự động (AED) là kỹ năng cốt lõi để bảo vệ tính mạng gia đình. Thói quen nắm bắt trước vị trí của AED xung quanh cũng rất quan trọng. Dựa trên những nội dung đã tổng hợp hôm nay, hy vọng bạn sẽ đối phó một cách bình tĩnh. Phòng cấp cứu là nơi bảo vệ tính mạng quý giá của bạn, nhưng để bảo vệ giá trị đó, cần thái độ sử dụng đúng đắn của tất cả chúng ta. Hy vọng bạn sẽ nhận được sự điều trị tốt nhất vào thời điểm thích hợp thông qua việc đánh giá chính xác.